Johans Kayak Site   www.kanoroutes.nl

De IJzer
INHOUD

De IJzer ontspringt in Frankrijk en is 78 km. lang. Bij Roesbrugge is het een stukje grensrivier en hij mondt uit in de Noordzee bij Nieuwpoort. De rivier is gekanaliseerd, en gewoonlijk staat er nauwelijks stroming. Behalve in Nieuwpoort zijn er verder geen sluizen of stuwen, dus je kunt het hele stuk tot de brug bij weg D947 bij Bambecke (Bambeke) zonder overdragingen bevaren. Hoe verder stroomopwaarts, hoe mooier de rivier is om op te kanoën. Op deze site beschrijf ik een ronde bij Diksmuide, en een tocht op het verst bevaarbare deel stroomopwaarts.

In de Eerste Wereldoorlog trokken de Duitsers door België om Frankrijk aan te vallen. Ze werden tegengehouden bij de rivier de IJzer nadat de Belgen de vallei ten westen van de IJzer onder water hadden laten lopen. Dit front werd onderdeel van de beruchte loopgravenoorlog. Voor vier jaar waren de legers in loopgraven en ondergrondse versterkingen ingegraven en miljoenen soldaten verloren hun leven. Tegenwoordig ziet het landelijke gebied er vredig uit en het is moeilijk voor te stellen welke gruwelijkheden hier 100 jaar geleden hebben plaatsgevonden. In Diksmuide is een groot oorlogsmuseum gevestigd in de 80 meter hoge IJzer-toren.

De omgeving is erg mooi. Er zijn vele wandel- en fietsroutes uitgezet.

Hoewel er in Diksmuide kanoverhuur is, wordt er niet op grote schaal gekanood. De mogelijkheid om een ronde te varen is tamelijk onbekend (tot nu toe :-). Er zijn op de overdraagplaatsen geen steigers, en je moet een beetje handig zijn om deze tocht te kunnen maken.

Kanoverhuur:

Buitenbeentje in het centrum van Diksmuide: Klaas Van Nevel - Heernisse 1 - 8600 Diksmuide.

    Routes:

  1. Ronde van 23 km.
  2. Vanaf Roesbrugge stroomopwaarts tot het eind van de bevaarbare IJzer (weg D947) en terug (13 km).

Ronde van 23 km door Diksmuide.

Startpunt aan de Handzame Vaart tussen Esen en Vladslo:

Vanaf Diksmuide rij je oostwaarts op de N35 (richting Roeselare). Bij de rotonde ga je linksaf. In Esen sla je linksaf richting Vladslo. Je passeert een spoorlijn en even verder ga je gelijk over de brug rechtsaf de onverharde weg op. Een bord geeft aan dat de weg voor verkeer is gesloten, maar plaatselijk verkeer is toegestaan. Na een kort stukje is links een weg met diepe sporen waar je alleen met een terreinwagen kunt rijden. Het kanaal buigt naar links. In de bocht is bij de bosjes een drooggevallen stuk waar je met de kano te water kunt. Het is er bij de waterlijn wat glibberig. Als je terugkomt moet je over de weg met de diepe sporen 300 meter overdragen naar het startpunt.

Vanaf het startpunt vaar je naar rechts over de Handzame Vaart. Je gaat onder de brug van de weg Esen-Vladslo. In Diksmuide vaar je over de grachten door het centrum. Je komt langs de kanoverhuur Buitenbeentje. Als je op de IJzer uitkomt kun je een stukje naar links varen voor een mooi uitzicht op de IJzer-toren. De route gaat echter rechtaf in de richting Nieuwpoort. Na 1.4 km kom je langs de loopgraven op de linker oever, de "Dodengang". Er is een drijvende kanosteiger, dus je kunt aan land gaan om een kijkje te nemen. Vanaf hier is het nog 6.5 km. naar de overdraagplaats. Je gaat eerst onder een ophaalbrug door, vervolgens passeer je de overblijfselen van een oude brug. De rivier maakt een bocht naar links, dan iets naar rechts en dan weer naar links. De plek waar je aan land kunt om over te dragen is precies onder 3 electriciteitslijnen. Hier is het riet verwijderd om toegang te geven tot een rattenval die op de dijk is geplaatst. Het is er modderig doordat golven van passerende boten over het randje gaan. Eenmaal aan land moet je met de kano over de steile dijk. Vervolgens over een landje naar een brug. Hier is een kapot hek dat open staat. Je loopt over de weg een klein stukje naar rechts en je gaat naar de sloot langs de akker aan de linkerkant. Loop langs de rand over het gras en niet over het zaaigoed. Bij de sloot is een smalle rietkraag waar je gemakkelijk de kano doorheen te water kunt laten.
Vanaf de sloot kom je onder de lage brug op de Zijdelingse Vaart uit. Hier ga je linksaf. De vaart is tamelijk smal en op sommige plekken groeien waterplanten waardoor je niet zo snel meer vooruit komt. Maar het is wel te doen en alle bruggen zijn hoog genoeg om onderdoor te kunnen varen. Volg de vaart met zijn vele bochten tot je na 9 km. net voorbij de brug van de weg Esen-Vladslo niet verder kunt. Hier is een duiker en moet je de kant op. Je moet dan 300 meter naar rechts over de onverharde weg met diepe sporen overdragen naar het startpunt. Door de vele kuilen is een kanokar hier niet te gebruiken.

Route van 23 km. GPS startpunt aan de Handzame Vaart: Lat. 51.0366 Lon. 2.8546
Downloadbare GPX-track: Diksmuide (uitpakken en openen in Garmin Basecamp of ander programma).

Hier kun je bij de Handzame Vaart te water gaan.

Diksmuide.

Diksmuide.

Diksmuide.

Diksmuide.

Museum-toren langs de IJzer in Diksmuide.
AVV VVK staat voor "Alles Voor Vlaanderen, Vlaanderen Voor Kristus". Dit is een bekende leuze uit de Vlaamse Beweging, voor het eerst gebruikt in 1881 in een studententijdschrift.

Uitzicht over Diksmuide vanaf de museum-toren.

De IJzer.

De IJzer.

Overdraagpunt van de IJzer naar de Zijdelingse Vaart onder de 3 electriciteitslijnen.

Je gaat bij de zijsloot te water en via deze lage brug kom je uit op de Zijdelingse Vaart.

Zijdelingse Vaart.

Zijdelingse Vaart.

Aan het eind van de Zijdelingse Vaart



Van Roesbrugge naar het eind van de bevaarbare IJzer (weg D947) en terug. 2 x 4,8 km = 9,6 km.

Startpunt in het centrum van Roesbrugge:

Roesbrugge ligt aan weg N308 ten noordwesten van Poperinge. Er is een parkeerplaats bij de brug en een grote drijvende kanosteiger. Op zondag parkeren kerkgangers hier hun auto, dus op zondag kun je beter vroeg komen. Aan de andere kant van de brug is een parkje met picknick tafels en een bord met informatie over de omgeving. Dit is ook een geliefd startpunt voor wandelroutes.

Vanaf het startpunt vaar je naar rechts stroomopwaarts. Na 1,5 km. is de IJzer de grensrivier tussen België en Frankrijk. Aan de rechterkant is Frankrijk, maar er is geen bord of merkering die de grens aangeeft. 0,9 km verder vaar je Frankrijk binnen. De rivier wordt smaller en je moet oppassen voor overhangende takken en obstakels onder water. Als je bij een brug komt (het is de enige vanaf Roesbrugge) moet je eronder waar het wat breder is omkeren. Net voorbij de brug is een ondiepte met stenen waardoor je niet verder kunt varen.

Fintele

Fintele ligt 10,2 km. stroomafwaarts vanaf Roesbrugge. Hier komt de Lo-Vaart uit op de IJzer. Bij de sluis zijn goede drijvende kanosteigers, maar je moet overdragen over een fietspad en door een parkje (ca 100 meter). Je kunt niet met de auto vlakbij de steiger komen. Dit is een geliefd uitvalspunt voor wandelaars en fietsers, waardoor in het weekeind en in de vakantie beperkt parkeerruimte voorhanden is. Hier zijn restaurants De Hooipiete en Lisdodde. Bij De Hooipiete is (beperkt) overnachtingsmogelijkheid.

Startpunt in Roesbrugge.

De IJzer als grensrivier: links België en rechts Frankrijk.

De IJzer in Frankrijk.

De IJzer in Frankrijk.

Eind van de bevaarbare IJzer bij de brug.

De IJzer in Frankrijk.

Roesbrugge.

De IJzer bij Fintele.